شمش فولادی ۵SP چیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟

شمش‌های فولادی جایگاه ویژه‌ای در صنایع تولید آهن‌آلات دارند؛ این مقاطع پایهٔ ساخت بازهٔ وسیعی از محصولات فولادی قرار می‌گیرند و همین مسئله، به‌خوبی نشان‌دهندهٔ نقش کلیدی این دسته از محصولات میانی در فرایند فولادسازی است. شمش‌های فولادی به‌خودی‌خود از مواد اولیهٔ متفاوتی تولید می‌شوند و به شکل کلی، دارای گریدهای متنوعی هستند؛ یکی از این گریدها، شمش ۵SP نام دارد که باتوجه‌به عناصر شیمیایی موجود در آن و ویژگی‌های مکانیکی و فنی‌اش، از سایر بیلت‌ها و اسلب‌ها مجزا می‌شود.

در این صفحه، اطلاعاتی کامل دربارهٔ قیمت شمش ۵SP در انواع ابعاد و سایزهای گوناگون درج شده است. گفتنی است که شما می‌توانید با انتخاب گزینهٔ دلخواه خود و برقراری یک تماس با پشتیبانی، به‌سادگی فرایند ثبت پیش‌فاکتور، پرداخت هزینه و ارسال بار را در یک بازهٔ زمانی کوتاه انجام بدهید. همچنین لازم به ذکر است که در بخش پایانی این صفحه، مقاله‌ای برای پاسخ به پرسش “شمش ۵SP چیست” قرار گرفته است؛ مطالعهٔ این محتوا به شما کمک می‌کند تا آشنایی بیشتری با این مقطع فولادی پیدا کنید و خرید دقیق‌تری داشته باشید.

شمش فولادی چیست؟

همان‌طور که در بخش آغازین این مقاله نیز بیان کردیم، گرید ۵SP در واقع یک آلیاژ فولادی برای تولید شمش‌های فلزی است؛ پس برای شناخت این محصول، ابتدا باید به معرفی انواع شمش‌های فولادی بپردازیم و پس از آن، به سراغ گریدهای گوناگون و مسائل جزئی‌تر برویم.

شمش فولادی یک محصول پایه است که در نقاط آغازین تولید بسیاری از محصولات فولادی مانند انواع ورق و مقاطع فولادی متنوع مانند میلگرد دیده می‌شود. ماجرا ازاین‌قرار است که در فرایند تولید آهن‌آلات، متخصصان مواد اولیه‌ای مانند کنسانتره، گندله و آهن اسفنجی را به شمش‌هایی در ابعاد متعدد تبدیل می‌کنند و پس از آن، این شمش‌ها را برای تولید محصولات دیگر به کارخانهٔ متفاوتی ارسال می‌نمایند.

این مقاطع در واقع یکی از اصلی‌ترین محصولات میانی به‌حساب می‌آیند و نقشی کلیدی در تولید هر نوع مقطع فولادی دارند؛ به همین دلیل است که متخصصان می‌گویند لازمهٔ تولید یک محصول فولادی نهایی، استفاده از شمش‌ها در گریدهای گوناگون است.

شمش ۵SP چیست؟

محصولات فولادی میانی مانند سایر آهن‌آلات با استفاده از عناصر شیمیایی گوناگونی ساخته می‌شوند؛ گفتنی است که حضور این عناصر در کمیت‌ها و کیفیت‌های گوناگون باعث به‌وجودآمدن آلیاژهای فلزی متعددی می‌شود که معمولاً با اسم‌های متفاوتی نامیده می‌شوند.

با این حساب، شمش ۵SP یک نوع مقطع فولادی میانی است که با استفاده از آلیاژهای متفاوتی ساخته شده ولی در نهایت، یک نوع شمش فولادی به‌حساب می‌آید. اگر بخواهیم علت تمایز این محصول را نسبت به سایر آلیاژهای مشابه آن نظیر ۳SP بیان کنیم، باید به سراغ بررسی عناصر شیمیایی و خواص مکانیکی این محصولات برویم و این دسته از بحث‌های تخصصی را به‌پیش بکشیم.

عناصر شیمیایی تشکیل‌دهنده

برای آنکه بتوانیم شناخت بیشتری با خواص مکانیکی، ترمودینامیکی و فنی این محصول پیدا کنیم و تفاوت شمش ۵SP و ۳SP را بهتر درک کنیم، لازم است که عناصر اصلی موجود در این آلیاژ را بررسی نماییم؛ این عناصر به شرح زیر هستند:

  • ۲۸ تا ۰.۳۷ درصد کربن؛
  • ۴۰ تا ۰.۹۰ درصد منگنز؛
  • حداکثر ۰.۳۵ درصد سیلیکون؛
  • کمتر از ۰.۰۵۰ درصد فسفر؛
  • کمتر از ۰.۰۵۰ درصد گوگرد؛
  • کمتر از ۰.۵۰ درصد کروم؛
  • کمتر از ۰.۰۴۰ درصد آلومینیوم؛
  • کمتر از ۰.۵۰ درصد روی؛
  • حداکثر ۰.۵۵ درصد سریم.

توجه داشته باشید که کارخانه‌ها حتماً باید با دقتی تمام درصدبندی عناصر بالا را رعایت کنند تا در نهایت در بخش آنالیز شمش ۵SP نتایج با مواردی که در بالا بیان کردیم مشابه باشند، وگرنه کوچک‌ترین ناهماهنگی موجب به‌هم‌ریختن توازن این عناصر و در نهایت، تغییر ویژگی‌های مکانیکی و شیمیایی این دسته از شمش‌های فولادی می‌شود.

مشخصات شمش ۵SP

حالا که عناصر این مقطع فولادی را بررسی کردیم، زمان مناسبی است که به سراغ مشخصات شمش ۵SP برویم و جزئیات آن را هم مرور کنیم. برای درک دقیق این ویژگی‌ها باید بر اساس جزئیات جدول عناصر شیمیایی آن پیش برویم.

با مرور درصد کروم موجود در این شمش به این نتیجه می‌رسیم که مقاومت این دسته از مقاطع در برابر عوامل خورنده‌ای مانند آب، رطوبت و اکسیژن چندان مطلوب نیست و همین مسئله باعث می‌شود که محصولات تولیدشده با این مقطع به شکل گالوانیزه در بیایند یا فرایندهای دیگری را پشت سر بگذارند تا در نهایت قابلیت ضد اکسید آن‌ها افزایش پیدا کند.

علاوه بر این، با بررسی میزان کربن این محصول متوجه می‌شویم که انعطاف‌پذیری و جوشکاری آن در مقایسه با شمش‌های گرید SD40 بهتر است اما در مقایسه با آلیاژهای دیگری مانند SS400 و SR24، از انعطاف و جوش‌پذیری مطلوبی برخوردار نیست.

انواع شمش ۵SP چیست؟

شمش معمولاً یک عنوان کلی است که به چندین مدل از محصولات فولاد میانی داده می‌شود. نکته اینجاست که این محصولات معمولاً در ابعاد و شکل ظاهر متفاوتی قالب‌ریزی و عرضه می‌شوند و همین محصولات متفاوت نیز به‌عنوان انواع شمش‌های فولادی شناخته می‌شوند. سه مقطعی که در ادامه این بخش بیان می‌کنیم، سه شکل کلی برای عرضهٔ شمش‌های فولادی هستند؛ البته به این نکته هم توجه داشته باشید که علاوه بر آلیاژ مورد بحث ما، سایر گریدهای آلیاژی نیز با یکی از این اَشکال به بازار عرضه می‌شوند.

در نتیجه، برای آنکه نوع آلیاژ به کار رفته در این سه مقطع فولادی را به دست آوریم، بهتر است فرایند آنالیز شمش ۵SP را رقم بزنیم و در نهایت با تطبیق نتایج با جدول ویژگی‌های این محصول، مدل آلیاژی آن را به دست آوریم.

اسلب (Slab)

این محصولات ظاهری تخته‌مانند دارند و به همین دلیل علاوه بر این اسم، با نام تختال فولادی نیز شناخته می‌شوند. گفتنی است که این دسته از شمش‌های فلزی در تولید انواع ورق‌های فولادی گزینه‌ای مناسب به‌حساب می‌آیند.

بیلت (Billet)

این دسته از مقاطع فلزی با نام “شمشه” نیز شناخته می‌شوند و از جهت ظاهری، دارای چهار ضلع مساوی هستند. همان‌طور که به نظر می‌رسد، این دسته از شمش‌ها در تولید مقاطع فولادی توپر و بعضی از پروفیل‌های ساختمانی و صنعتی گزینه‌ای مناسب محسوب می‌شوند.

بلوم (Bloom)

بلوم بر اساس اینکه پهن‌تر از بیلت است، از جهت ظاهری شبیه به اسلب به نظر می‌رسد اما باتوجه‌به اینکه نسبت عرض به ضخامت در این محصول چندان زیاد نیست، از اسلب یا تختال بازشناخته می‌شود. این محصول بر مبنای شکل ظاهری خود، گزینه‌ای مناسب برای تولید بازهٔ وسیعی از پروفیل‌های ساختمانی با سطح مقطع باز به‌حساب می‌آید.

تفاوت شمش ۵SP و ۳SP

احتمالاً زمانی که اقدام به خرید یک شمش فولادی بکنید، با این دو نام مشابه مواجه خواهید شد؛ این دو آلیاژ هر دو در ساخت انواع شمش‌های فولادی به کار می‌روند و از جهت ویژگی‌های مکانیکی و فنی تقریباً شبیه به هم هستند. همین عوامل باعث می‌شود که در یک استاندارد مشابه قرار بگیرند و از جهت گرید آلیاژی در کنار هم باشند.

اما نباید از یاد ببریم که تفاوت‌هایی در میان این دو آلیاژ، باعث ایجاد برخی تمایزها در خصوصیات مکانیکی آن‌ها شده است؛ در نتیجه، تولیدکنندگان مقاطع فولادی در زمان ساخت یک محصول خاص، با درنظرگرفتن ویژگی‌های موردنظرشان از محصول نهایی، اقدام به خرید یکی از این دو آلیاژ می‌کنند.

اگر بخواهیم به شکل مختصر تفاوت این دو محصول را بیان کنیم، باید بگوییم که درصد کربن موجود در آلیاژ ۳SP تا حدودی کمتر از درصد کربن موجود در آلیاژ دیگر است؛ این مسئله باعث می‌شود که شمش ۳SP از جهت انعطاف‌پذیری و خاصیت‌های جوشکاری تا حدودی از محصول دیگر پیشی بگیرد و به سبب همین ویژگی‌ها، برای تولید دستهٔ خاصی از محصولات فولادی به کار برود.

سخن پایانی

شمش ۵SP یک نوع شمش فولادی به‌حساب می‌آید که در یکی از سه شکل بیلت، بلوم و اسلب به بازار عرضه می‌شود؛ این آلیاژ دارای عناصر شیمیایی و ویژگی‌های مکانیکی متفاوتی در مقایسه با سایر آلیاژهای به‌کاررفته در شمش‌های فلزی است؛ در نتیجه، همین مسائل می‌تواند پایهٔ شناخت تفاوت شمش ۵SP و ۳SP یا سایر گریدها به‌حساب بیایند.

کلیدواژه : شمش فولادی